Cultuur In Beeld zoekt medewerkers om mee te helpen om ons cultureel patrimonium in beeld te brengen.
Schrijft u graag over wat er te doen is in ons Vlaanderen? Dan is dit mogelijk uw ding.
U komt terecht in een leuk team.. Interesse? mail naar: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Boeken

Recensie boek - Iets te verbergen

b_800_600_0_00_images_artikelfotos_maart2022_image.png

 

IETS TE VERBERGEN

auteur: ELIZABETH GEORGE

uitgeverij: A.W.Bruna Uitgevers

2022      Something to Hide

een inspecteur Lynley-mysterie

recensente: Gerda Sterk

XXX

 

Het verhaal speelt zich af in Noord-Londen tijdens broeiend hete zomerdagen.

Het is een detectiveroman, dus wordt er een misdrijf gepleegd. Eer de bekende inspecteur Lynley samen met zijn assistente, sergeant Havers, de moord zal

onderzoeken, introduceert de Amerikaanse schrijfster, E. George, ons in de huishoudens van de betrokken personen. Nergens heerst er vrolijkheid, nergens ieisjes

genitale verminkingen te laten ondergaan om ze zo als maagd tegen betaling te kunnen uithuwelijken. De levens van allemaal hangen vast in een web van leugens

en geheimen, die de inspecteurs moeten zien te ontrafelen. Het duurt ruim 600 bladzijden eer ze daarin slagen. Intussen heeft de auteur de tijd genomen om heikele

thema's als racisme, seksisme, genitale verminking en zelfs klassenverschillen in haar verhaal aan bod te laten komen. Meeslepend en intelligent is het zeker,

opbeurend is het niet.

 

GEVEN EN NEMEN - De kracht van geven en de weg naar succes

unnamed.png

 

auteur: Adam Grant

oorspronkelijke titel: Give and Take (2013)

uitgeverij: Lev. Lev is het non-fictiefonds van A.W.Bruna uitgevers, waarbij Lev staat voor Lering en vermaak.

Non-fictie, maatschappij en individu

recensente: Gerda Sterk, lid van HV, VJV, SKEPP

waardeoordeel: 3 sterren op 5

Wie goed doet, goed ontmoet?

De huidige wereld verandert snel. Onze kans van slagen is afhankelijk van onze talenten, maar ook – en niet in het minst - van de manier waarop we ons verhouden tot anderen.

Op de werkvloer ontmoeten we drie soorten mensen met drie fundamentele stijlen van sociale interactie: de gevers, de nemers en de matchers of uitruilers. Dat leren we in het eerste hoofdstuk, waarna Grant in de rest van het boek zal bewijzen welke van de drie het meeste succes heeft. Eer hij tot een definitie van de drie soorten komt, heeft hij ze voorgesteld aan de hand van zeer breed uitgewerkte voorbeelden. Dat systeem volgt hij doorheen het hele boek. Meestal steekt hij méér tekst in de voorbeelden dan in wat ze aantonen.

De nemers willen graag meer krijgen dan ze geven. De gevers zijn zeldzamer: ze geven liever dan ze krijgen. De uitruilers proberen een goed evenwicht te vinden tussen geven en nemen. Grant verklapt al in het eerste hoofdstuk dat de gevers de meeste kans maken onder aan de ladder te staan, maar – gek genoeg – zijn het ook de meest succesvolle presteerders. De twee andere categorieën staan meestal in het midden.

Grant wil met zijn boek aantonen dat we het succes van gevers veelal onderschatten op de volgende gebieden.

Netwerken

Grant presenteert frisse benaderingen voor het ontwikkelen van banden met nieuwe contacten en het versterken van banden met oude contacten.

Samenwerken

Niet alleen moet het samenwerken met collega’s productief zijn, Brant presenteert middelen om hun respect te verdienen.

Mensen beoordelen en beïnvloeden

Hij presenteert contra-intuïtieve technieken om mensen te beoordelen, hun talent te ontdekken en het beste uit de mensen te halen. Hij heeft het over presenteren, verkopen, overtuigen, onderhandelen.

Geven heeft nadelen

Hij bespreekt welke gevaren de “zelfopofferende gever” kan tegenkomen en hoe hij van de onderste sport van de succesladder kan opklimmen tot de hoogste. Al is een gever zijn de beste levenshouding, toch waarschuwt hij voor mogelijke gevolgen: burn-out, bedrogen worden, te veel weggeven, overkomen als een zwakkeling, de ander de kans geven van jou te profiteren, om er een paar te noemen. De auteur vult een hoofdstuk met raadgevingen om te voorkomen dat de gevende mens de dupe wordt van zijn eigen ingesteldheid.

Verdronken in een bad van voorbeelden

Grant omlijst zijn theorieën met talloze voorbeelden, veelal ontleend aan de Amerikaanse samenleving. Die persoonlijke verhalen brengt hij in verband met studies. Ik trof op p.17 en op p.29 zelfs een voorbeeld uit een Belgisch onderzoek onder geneeskundestudenten aan. Daaruit blijkt dat gevers de laagste cijfers hebben in het eerste jaar, maar in het hoogste jaar als besten eindigen. Hij trekt daarbij een enigszins rare parallel: de geversstijl zou beter cijfers kunnen voorspellen dan dat roken een voorspeller van longkanker is.

Een inwoner van de V.S. is beter vertrouwd met de mensen van wie we de namen terugvinden in 28 bladzijden “Noten”. Abraham Lincoln kennen we allemaal. Grant gebruikt acht bladzijden met deze president als voorbeeld om aan te tonen dat gevers uiteindelijk de winnaars zijn.



Waarom lezen?

Adam Grant is hoogleraar psychologie. Hij laat zien waarom onze vrijgevigheid de verbinding met anderen kan verbeteren en zelfs bepalend is voor succes en geluk. Hij richt zich speciaal tot mensen in de zakenwereld. Zijn voorbeelden zijn daarom ook meestal succesvolle “witte” mannen. Hij suggereert middelen om een directere route naar succes in te slaan: wees bv. niet verlegen om raad te vragen. Dat moet je op een eerlijke manier doen, anders val je door de mand als bedrieger en speel je het vertrouwen kwijtVertrouwen is niet alleen in de zakenwereld de basis van goede relaties.

De raadgevingen, de vaststellingen, de ideeën zijn zeker de moeite om te overdenken. Of u dit boek zal uitlezen hangt af van de mate waarin de vele voorbeelden en (al dan niet wetenschappelijke) onderzoeken u kunnen boeien. Sommigen zullen oordelen dat het vlot geschreven is, anderen zullen zich eraan ergeren dat hij pas na vele omwegen ter zake komt.

 

Recencie Boek - De Maanblaffers

Maanblaffers.png

 

DE MAANBLAFFERS

Auteur en tekenaar: Marten Toonder

Fictie: stripverhaal

Uitgeverij: De Bezige Bij, Amsterdam, 2021

Eerste uitgave: 1967

recensente: Gerda Sterk

XXXXX

 

Actueel verhaal

De boeken van Marten Toonder verschillen van andere tekenverhalen, omdat er meer te lezen valt dan naar tekeningen te kijken. Dit verhaal stamt uit 1967, maar is actueler dan ooit. Rommeldam wordt overspoeld door buitenaardse wezens. Ze zijn overal en ze zijn goed vermomd. De invasie wordt opgeklopt door de media, die houden van sensatie. De kleine gemeenschap wordt op zijn kop gezet door misleiding en valse informatie.

De overeenkomsten met de huidige situatie in corona-tijden zijn opvallend. De “zielkundige” (psychiater) van dienst draagt een mond/neusmasker. Er is sprake van goede ventilatie in het vertrek waar “wetenschappelijk” onderzoek gedaan wordt. Er worden kunstmatig twee groepen gecreëerd: degenen die de Maanblaffers opsporen en degene die ervan verdacht worden Maanblaffers te zijn. Op elke bladzijde is bangmakerij hét middel om het volk in twee kampen te verdelen. De goeden verenigen zich in een vereniging SOP, de Sociale Ontwaak Partij (we moeten niet ver zoeken om een partij te vinden die recent van naam veranderd is en sociale belangen verdedigt :-) ). De SOP voelt zich verheven boven de anderen en wijst iedereen bij elk gesprek op het loerend gevaar en dat Maanblaffers de oorzaak van de “misstanden” zijn. Je kan ze herkennen aan “hun Driftgraad. Soms aan rood haar en grote voeten”. Het duivelse genie achter de robot-mensen is professer Sickbock. Hij is belust op macht. Hij programmeert zijn volgelingen om vooral de hoger geplaatsten verdacht te maken. De wetenschap misbruikt hij in zijn voordeel.

 

Dieren of mensen

Alle personages zijn dieren die gekozen zijn volgens hoe we die vanuit menselijk standpunt bezien. De burgemeester is een dik, zelfgenoegzaam nijlpaard, de politieagent een buldog, heer Bommel is een goedaardige, domme beer met een opvliegend karakter. Hij is zo zelfgenoegzaam dat hij zichzelf overtuigd heeft dat hij nooit geloofde in het bestaan van de Maanblaffers. Tom Poes is een slimme, witte kat. Hij is de enige zonder kleren en zowat de enige die gezond verstand tentoon spreidt en zich niet laat meeslepen door de hype. Markies De Cantecleer is een haan met lorgnet die graag Franse woorden in zijn conversatie mengt. Het is knap hoe de gelaatsuitdrukkingen op de dierensnoeten vermenselijkt zijn.

De tekst is opzettelijk ouderwets verwoord en lijkt daardoor meer uitstraling te hebben, zo’n beetje als een sacrale tekst:  “Hij zat daar in droeve gepeinzen verzonken”, “met uw welnemen”… De tekeningen blijven een lust voor het oog.

 

Huib Modderkolk

Degene die het boekje inleidt heeft  een - voor Vlamingen - onwaarschijnlijke naam, maar hij is een journalist bij de Volkskrant. Hij spreekt over het Zuid-Hollandse Bodegraven waar begin 2021een complottheorie de aanzwengeling vormde voor grote sociale onrust, precies wat Marten Toonder laat gebeuren in Rommeldam. Hij maakt de vergelijking met de communistenjacht van McCarthy, begin jaren ‘50 in de VS. De introductie van de smartphone na 2007 maakte het tot een instrument van de massa, zodat gelijk wie het kan inzetten “om anderen mee te trekken in de eigen wanen, als politiek instrument om de bubbel naar de mond te praten. Om te waarschuwen voor deugmensen, wetenschappers, de elite, woke burgers, homeopathische verdunning, een geheime agenda of een Great Reset”. Hij noemt ook Zuckerberg die met Facebook de grootste manipulatiemachine van de moderne tijd maakte.

 

 

Recensie boek - De perfecte moord

Patterson.jpg

 

De perfecte moord

 

auteurs: James Patterson en David Ellis

genre: thriller, roman

trefwoorden: geweld, politie-onderzoek, FBI, psychopaat

recensente: Gerda Sterk, lid van VJV, HV, SKEPP

XXX à XXXX

 

Seriemoordenaar

FBI-agent Emmy heeft  met gevaar van eigen leven al één serial killer opgespoord,, maar nu lijkt het alsof ze niet meer kan stoppen: ze ziet overal seriemoordenaars. De directeur van de FBI vindt dat ze moet ophouden. De leider van de afdeling begint haar inspanningen belachelijk te maken. Haar verloofde raadt aan haar therapie voort  te zetten: hun prettige verstandhouding staat op het spel. Haar enige bondgenoten zijn de medewerkers op de informatica-afdeling, verder vindt iedereen dat ze zich moet toespitsen op het vinden van Citizen David en moet uitzoeken wie de lek naar de pers is.

 

Citizen David

Deze duistere figuur richt schade aan zonder slachtoffers te maken. Zijn boodschap: de zwakkeren in de samenleving worden onrechtvaardig behandeld. Een Robin Hood volgens de openbare opinie, een misdadiger volgens het gerecht. Emmy blijft aanwijzingen vinden dat de slachtoffers van een aantal “ongevallen” eigenlijk vermoord zijn. Als Citizen David van tactiek lijkt veranderd te zijn en een 100-tal daklozen de dood injaagt, kost het Emmy nog altijd moeite om de FBI te overtuigen van haar theorie: hier is een zeer zieke, maar geniale geest aan het werk.

 

Spanning

De plot staat garant voor een paar uur leesplezier, niet zozeer vanwege het thriller gehalte, maar omdat je zit mee te zoeken naar de daders. In sommige hoofdstukken kijken we in het brein van de gestoorde en zien dat de hoofdpersonen wel degelijk gevaar lopen. In andere hoofdstukken is Emmy de ik-persoon, in andere is haar verloofde, David, de hij-figuur. Ik vond de spanning naar het einde toe wat verwateren, omdat de schrijvers de lezer voortdurend op het verkeerde been willen zetten, daarin ook slaagt, maar de spanning daartoe “kunstmatig” moet rekken. Leuke nevenintriges zijn de romance tussen Emmy en David en de moeilijke verstandhouding met een narcistische chef.

 

Recensie (reis) Gids - Borgerhout voor passanten

b_800_600_0_00_images_artikelfotos_november2021_Borgerhout.png

 

auteur: Marc Spruyt

foto’s: Roel Hendrickx

uitgeverij: Luster, Antwerpen

gids voor district Borgerhout in Antwerpen

recensente: Gerda Sterk

XXXX

 

Hellhole

De benaming “reisgids” klinkt ironisch voor iemand die – zoals ik – in Antwerpen woont. Bovendien is Borgerhout (Borgerrokko, Borgerrio) wel de laatste plaats waar ik in een toeristische stemming naartoe zou wandelen. Drugs en dreigementen, dat is wat je op het nieuws hoort als het over dat Antwerpse district gaat. De auteur is zich daarvan terdege bewust, getuige de eerste titel: “ Een reisgids over Borgerhout, ben je gek?” Vervolgens doet hij een boek lang zijn best om ons van het tegendeel te overtuigen en hij slaagt daarin wonderwel!

 

Eviva España

Er zijn een paar beroemde personen geboren in Borgerhout. Samantha scoorde een wereldhit met deze meezinger. Stan(neke) Ockers werd in 1955 wereldkampioen wielrennnen. Alfred Martougin was een beroemde chocolademaker. Vinçotte is een beeldhouwer die behalve standbeelden van (de omstreden) Leopold II ook het monumentale vierspan op de Triomfboog in het Brusselse Jubelpark maakte, het fronton op het Koninklijk paleis in Brussel en de tweespannen op het KMSKA. Albert Poels (“Lange Wapper” aan het Steen) woonde en werkte het grootste deel van zijn leven in Borgerhout. Van Pol Mara hangen er schilderijen in binnen- en buitenland.

 

Borgerhout voor beginners

In dit hoofstuk geeft hij telkens 5 tips, waaruit blijkt dat het district de moeite van een bezoek waard is, bv. voor gezinnen met kinderen, liefhebbers van groen (die komen niet echt aan hun trekken, dat geeft hij toe), architectuur, eten en drinken.

Sommige van de tips vinden we uitgebreider besproken terug in andere hoofdstukken.

 

Borgerhout intra muros

Dit is het 19de eeuwse Oud-Borgerhout dat gelegen is binnen de Antwerpse Ring. Het eerste waarmee de auteur uitgebreid uitpakt is het oud-gemeenthuis dat hij een sprookjeskasteel noemt, een parel van de 19de-eeuwse architectuur. Hij beschrijft bovendien wat er in de omgeving te zien is (een Rubens in de Sint-Willibrorduskerk!)

Hij vestigt de aandacht op De Roma, het Laar, de Engelselei en andere plaatsen die we zonder zijn uitleg voorbij zouden lopen.

Kunst in Borgerhout beperkt zich niet tot de vele voorbeelden van streetart, er zijn ook goede kunstgalerieën, zoals Zeno X.

 

Borgerhout extra muros

We ontdekken wat het 20ste-eeuwse deel, gelegen buiten de Antwerpse Ring, te bieden heeft. Daar treffen we het enige park aan: Te Boelaerpark. Niemand kan je tegenhouden om Het Rivierenhof in te wandelen, dat strict genomen in Deurne ligt. Silsburg is de begraafplaats van Borgerhout, al ligt die vreemd genoeg op Deurnes grondgebied. Hij wijdt een paar bladzijden aan wat er te zien is en welke belangrijke personen er een laatste rustplaats gevonden hebben.

 

Diversiteit

Het boek staat vol mooie foto’s, waarop gebouwen en inwoners te zien zijn. Dat het een multi-culturele plek is, valt niet te ontkennen en dat doet Marc Spruyt dan ook niet, integendeel. Kijk daarvoor ook maar bij de restaurants: een keuken met een Catalaanse toets, een Palestijnse, een Koreaanse en natuurlijk een Marokkaanse. Tal van landen beïnvloeden wat er op de tafel komt. 

 

Teenentander

Het boek is een joviale, plezierige stijl geschreven, af en toe doet het je lachen. Het begint al met: “Hoe in Borgerhout geraken?”. Je kan met de auto komen (“… is een hel”), met de trein (“..Antwerpen-Centraal lijkt gebouwd om gemakkelijk in B. te geraken”), met het vliegtuig (“en dan een taxirit via de Cogels-Osylei”), met het ruimteschip (“buitenaardsen zijn welkom… zolang ze in vrede komen en hun inkopen bij de lokale winkeliers doen”). In Borgerhout ga je te voet, neem je de fiets (Velo bv.) of gebruik je het openbaar vervoer. Hij is niet vies van een woordje Antwerps, al staat dat cursief gedrukt en soms wordt het zelfs verklaard. Niet iedereen weet immers wat “travakken” is.

 

De Reuskens

 Hij wijdt een aantal bladzijden aan de “Reuskens”, de 300 jaar oude folklore. Conscience heeft hier ooit gewoond en les gegeven. De tweede wereldoorlog heeft lelijk huis gehouden. Er hangen nog 94 Mariabeeldjes aan Borgerhoutse gevels, kortom, de auteur laat waar nodig de geschiedenis uitleggen wat er nu te zien is.

 

Nieuw leven

Borgerhout herleeft, jonge gezinnen namen en nemen er hun intrek, de hele buurt wordt hip. Ik heb het nagevraagd bij een collega die er geboren en getogen is. Zij is getuige geweest van zowel de verloedering als van de heropleving: tegenwoordig  zijn er veel leuke plekken. Spruyt kan het niet nalaten om te vermelden dat een overkapping van de lawaai en luchtvervuiling veroorzakende Antwerpse Ring een zegen zou zijn voor heel Borgerhout.

 Er staat één plannetje: een wandelroute, maar er hadden er gerust wat méér mogen instaan. Spruyt somt op de laatste bladzijden een aantal goede “adresjes” op. Er is een index met zowat alle namen die in het boek voorkomen.

Ik ben alvast van plan een kijkje te gaan nemen

 

Recensie Boek - Het Nijlpaard

Nijlpaard.png

 

 

HET NIJLPAARD

Auteur: Stephen Fry

Fictie: roman, humor

Uitgeverij: Thomas Rap, Amsterdam

Eerste druk: 2004

recensente: Gerda Sterk

XXX

Scheldpartij

“Je kunt van zo’n klootzak als ik niet verwachten dat hij een goed verhaal kan vertellen. Het kost me goddomme al moeite genoeg om met dit kloteapparaat om te gaan” Als eerste zin kan dit tellen en het geeft een goed beeld van de stijl waarin de hoofdpersoon zich uitdrukt. Ted Wallace is een verzuurde, misogyne alcoholist, die juist ontslagen is uit zijn job en al maanden zijn alimentatie niet kan betalen. Hij beschouwt zichzelf als een mislukkeling, al heeft hij ooit succes geoogst met zijn gedichten. Als zijn petekind, Jane, hem een merkwaardige opdracht geeft en hem daarvoor goed betaalt, kan hij niet weigeren.

Mysterie

Jane is in een terminale fase van leukemie. Ze vraagt hem om naar het landgoed van lord Logan te gaan en haar te berichten of hem iets raars opvalt. Ze vertelt hem niet waarop hij moet letten. De lezer maakt in ijltempo kennis met allerlei personages die Swafford Hall bevolken, maar vooral met David, de neef van Ted, die – zo wordt duidelijk – over vreemde, helende krachten beschikt.

Roman in briefvorm

Ted brengt verslag uit aan Jane in de vorm van lange, onsamenhangende brieven, waarin hij beschrijft wat er gebeurt in het landhuis, maar vooral offreert hij al vloekend en scheldend zijn inzichten over vrouwen, kunst, poëzie, seks, moraliteit en het moderne leven. De brieven worden afgewisseld met verhalen vanuit het perspectief van één van de karakters, wat het niet eenvoudiger maakt om te volgen. Het verhaal wordt regelmatig onderbroken door expliciet uitgelegde seksuele handelingen, de ene al vreemder dan de andere.

Nijlpaard

De titel lijkt ontleend aan het gedicht van T.S.Eliot (zie p.8) en aan het feit dat Ted graag in een bad ligt. Als u fan bent van een goed mysterie-verhaal, dan is dit boek niet voor u. Het gaat om de hilarische, genadeloze voorstelling van een reeks personages. De plot is bizar, maar eerder bijzaak: het is de kapstok waaraan de karakters opgehangen worden. Het mysterie wordt in de laatste bladzijden ontdaan van het bovennatuurlijke aspect. Ted is niet langer de vuurspuwende foeteraar, hij is de enige die zijn verstand gebruikt en de krachten van David herleidt tot wat ze zijn.

Humor

Wie Stephen Fry kent als de hoffelijke, bedachtzame gentleman van talkshows en tv-programma’s, zal even schrikken van het woordgebruik en de grove, soms cynische humor die hij in deze roman gebruikt. Het zal niet ieders “cup of tea” zijn, evenmin als de expliciete beschrijving van de seks-scènes. Het boek kreeg bij verschijnen in 1994 veel lovende kritieken en het werd verfilmd in 2017 onder zijn Engelse titel: The Hippopotamus.