• Start
  • Artikels
  • Cavaillé-orgel Gentse Sint-Niklaaskerk wacht op restauratie.

Cavaillé-orgel Gentse Sint-Niklaaskerk wacht op restauratie.

b_450_300_16777215_00_images_artikelfotos_augustus2017_Orgel1.jpg

Het Cavaillé-orgel in de Sint-Niklaaskerk te Gent (1856) is een van de belangrijkste romantische orgels in België. Na zestig jaar zwijgen, zal het majestueuze orgel van de Sint-Niklaaskerk opnieuw tegen 2019 opnieuw klinken. Dat hoopt de stad Gent, die eigenaar is. Het heeft een werkgroep opgericht onder voorzitterschap van schepen Christophe Peeters met orgelexperts om het instrument van de wereldberoemde orgelbouwer Aristide Cavaillé-Coll opnieuw leven in te blazen.

Het orgel werd gebouwd in de periode 1853-1856 en ingespeeld door Louis James Alfred Lefébure-Wély. Het orgel is luxueus afgewerkt en gebouwd volgens de nieuwste technieken van zijn tijd. Zo is de speeltafel naar het altaar gericht en is ze afgewerkt met topmateriaal: eikenhout met ivoor (witte toetsen) en ebbenhout (zwarte toetsen). De omvang van de klavieren is 56 toetsen, wat vrij groot is, verklaren specialisten aan Cultuur in Beeld. De Barkermachine is ook volledig bewaard, evenals de 13 combinatietreden (koppelingen, tremulant,…) waarvan de grootste die voor de zwelkast is.

Men kon het orgel gedurende ruim een halve eeuw niet bezichtigen wegens jarenlange restauratiewerken aan de kerk. Het werd tijdens al die jaren ook niet meer bespeeld. Om het te beschermen tegen duiven werd het instrument volledig ingekist. In het najaar van 2010 werd deze kist verwijderd. Men kan vandaag het uitgepakte orgel zien doorheen een glazen deur die onder de vieringtoren toegang geeft tot het schip van de kerk, dat nu gerestaureerd wordt. Het eerste en tweede weekend van de maand is dit schip te bezoeken tijdens brocantemarkten. 

Van bij de bouw werd het orgel geplaagd door stabiliteitsproblemen van het doksaal: waarschijnlijk was het inkomportaal niet genoeg gefundeerd. Op oude foto's is te zien hoe de muren onder het doksaal grote scheuren vertonen, daarom werd (vermoedelijk reeds in de jaren 60) het inkomportaal afgebroken en het hele doksaal en orgel gesteund op een zware stalen ligger op betonpalen. In juni 2013 werden het verzakte doksaal en orgel "gelift" en terug waterpas gebracht als eerste stap naar een restauratie van het instrument.

Onbekend is wanneer het orgel opnieuw zal klinken? De stad hoopt in 2019. "De grote uitdaging is geld, het kost wel wat geld. We willen het orgel niet zomaar oplappen en vervangen door moderne stukken, maar in zijn oude glorie herstellen”, zegt Open VLD-schepen Christophe Peeters. 

Dat Cavaillé-Coll uit Frankrijk de opdracht kreeg om het orgel te bouwen, zijn eerste orgel voor België, leidde toen tot protest bij Belgische orgelbouwers (onder wie Loret). Het was opvallend dat tijdens de bouw ook veel Belgen aan de slag konden om het vak te leren bij de Franse meester. Zo werd de neogotischeorgelkast gesneden en vervaardigd door Gentenaar Auguste Van Assche, naar een ontwerp van een beeldhouwer uit het atelier van Cavaillé-Coll.

(stAs)

b_450_300_16777215_00_images_artikelfotos_augustus2017_Orgel.jpg

 

Tags: Gent, Sint-Niklaaskerk , Cavaillé-Coll , Peeters Christophe , orgel

0
0
0
s2smodern